روزنامه‌ی مَلکان

23 فروردین 1399


#کتاب_امروز

📘 روزنامه‌ی مَلکان
🔹سعید رضادوست

✍️کلبه‌کتاب‌کلیدر/ #مهدی_کاکولی: «روزنامه‌ی ملکان» را که می‌خوانی آنچه بیش از همه به چشم می‌آید ریزنگری و نکته‌سنجیِ خواجه نظام‌الملک به عنوان وزیری کاردان و کارآمد در راه حفظ ارکان حکومت شاه وقت و البتّه ایران به مفهومی جامع و همه‌جانبه است.
اصلا به این کار نداریم که این وزیر، خودش با مکاری و عیاری به وزارت رسید؛ یا آن امیر، با رعیت، نامردمی‌ها کرد و پند نشنید. آنچه مهم است این که، خواجه، راه چاپلوسی در پیش نمی‌گیرد. بلکه صادقانه و مشفقانه روش و شیوه‌ی پادشاهیِ نکو و مستحکم ساختن پایه‌های قدرت را به شاه گوشزد می‌کند و نکاتی را یادآور می‌شود که با خواندن آنها از تازگی‌شان حیرت می‌کنی. ذهنت ناخودآگاه به زمانه‌ی امروز می‌آید و آن داده‌ها را با دیده‌هایت مقایسه می‌کنی و افسوس می‌خوری که چرا حاکمان، پند نمی‌گیرند و هم حکمرانی خویش را تباه می‌کنند و هم مردمان را به رنج می‌افکنند.

«سعید رضادوست» در این کتاب، ریزبینانه اما با نگاهی کل‌نگر و میان‌رشته‌ای و با بهره‌گیری از منابع و متونِ بسیار، سیاست‌نامه را پس از نزدیک به هزارسال، یک بار دیگر پیش چشم ما آورده تا دیگربار و این‌بار از منظری حقوقی مرور کنیم و بخوانیم: «و این جهان روزنامه‌ی مَلِکان است. اگر نیک باشند مر ایشان را به نیکی یاد کنند و آفرین گویند و اگر بد باشند به بدی یاد کنند و نفرین گویند.»

◀️#چند_سطر_کتاب

همچنان‌که اگر درختی دیرسال بمانَد در زمینِ سخت نیز ریشه می دواند و هر روز استوارتر از دیروز خواهد شد و جابه‌جاییِ آن دشوارتر می‌شود، تغییرناپذیریِ منصب و محل خدمت کارگزاران نیز می‌تواند منجر به ریشه دواندن ایشان در منصب و محل خدمت‌شان شود و آسیب‌هایی را از این جهت به بار آورد. ازجمله آسیب‌هایی که از این رهگذر ممکن است پدید آید، ایجاد پایگاهی دائمی و مطمئن برای کارگزاران و همراهان و هم‌سفره‌های ایشان است که منجر به آن خواهد شد تا ایشان با تکیه برخواست و اراده‌ی شخصی و بی‌توجه به قواعد و ملزوماتِ عمومی، امور را اداره کنند. عدم گردشِ مشاغل میان اشخاصِ گوناگون، رانت و فساد ایجاد خواهد کرد. همچنین کارگزارانِ تغییرناپذیر، شرایط خود را دائمی و اختیارات‌شان را مطلق فرض کرده و هرگونه میل‌شان باشد با مردم رفتار می‌کنند. خواجه به منظور پرهیز از پیدایشِ چنین وضعیتی می‌گوید: "هر دوسه‌سالی عمّال و مقطعان را بدل باید کرد تا ایشان پای سخت نکنند و حصنی نسازند و دل‌مشغولی ندهند و با رعایا نیکو روند و ولایت آبادان بماند." ص۶۵


📘روزنامه ملکان، شیوه‌ی حکمرانی از نگاه خواجه نظام‌الملک طوسی، #سعید_رضادوست، #نشر_نگاه_معاصر، چاپ اول ۱۳۹۸، ۱۱۱صفحه، قیمت: ۲۰هزار تومان

 

 t.me/klidarnews (http://instagram.com/instaklidar)



دیدگاه های شما