خیام و پساخیامیان/ فیض شریفی

30 تیر 1397


هرنوع شعری که می‌خواهید بگویید، اما هیچ‌وقت به ربایی روی نیاورید!

 

#کتاب_امروز
📘 #خیام_و_پساخیامیان/ #فیض_شریفی


کلیدر/ #مهدی_کاکولی:
همین اول کار بگویم که فیض شریفی در این کتاب به جای رباعی از واژه «ربایی» استفاده کرده. توضیح هم داده:
«ربایی به معنای روا بودن، آواز سوزناک و ربایندگی یا به معنی عنوانی است که بر پیشانی کتاب نهاده‌ایم. رباعی واژه ای عربی است که خود پژوهشگران عرب آن را ترانه یا دوبیتی فارسی نامیده‌اند.»

اما در ابن کتاب چه خبر است؟
«محور اصلی این کتاب اندیشه‌ی خیام و شاعران پساخیامی است، به‌ویژه در سه شاعری که در عصر حاضر به صورت برجسته و خاص به این قالب عنایتی داشته‌اند: نیما یوشیج به این دلیل که تقریبا در همه‌ی مضامین خیامی ربایی‌هایی سروده و ایرج زبردست و ایرج صف‌شکن از این جهت که می‌توان گفت پس از خیام شاعرانی بوده‌اند که که این قالب را (ربایی) به تحول و دگرگونی نزدیک کرده‌اند.»

البته علاوه بر این‌ها از بسیاری اشخاص دیگر هم در این کتاب یاد می‌شود، رباعی‌هایی از شاعران کهن آورده می‌شود و نیز به چهره‌هایی اشاره می‌شود که اگرچه رباعی نسروده‌اند اما از اندیشه و سروده‌های خیام الهام گرفته‌اند مانند نصرت رحمانی و صادق هدایت.

برایتان از کتاب «خیام و پساخیامیان» بخش کوتاهی را انتخاب کرده‌ام با هم بخوانیم:


#چند_سطر_کتاب 

ربایی وزن و قالبی است کاملا ایرانی و از ایران وارد ادبیات زبان‌های دیگر شده است. قالبی است فشرده و کوتاه که در یاد می‌ماند. شعری است مینی‌مالیستی.
معروف‌ترین و محبوب‌ترین شعر فارسی در ایران و در جهان، ربایی‌های خیام است. در دیوان‌های شعر معمولا قصاید را در اول می‌آورند و ربایی‌ها در آخر. من هر دیوانی که به دستم می‌رسد اول از آخر آن را می‌خوانم. من خودم خیلی به ربایی علاقه دارم. خیلی هم ربایی گفته‌ام (جدی - فکاهی) البته در فکاهی به پای بهاءالدین خرمشاهی نمی‌رسم. در انجمن‌های ادبی وقتی از من بخواهند شعر بخوانم اکثرا ربایی می‌خوانم و می‌بینم از ربایی بیشتر استقبال می‌شود. مردم هم دیگر حال و حوصله‌ی چیزهای بلند را ندارند. پس باید کوتاه آمد. 
استاد باستانی پاریزی می‌نویسد: «هرنوع شعری که می‌خواهید بگویید، اما هیچ‌وقت به ربایی روی نیاورید؛ زیرا اگر بد باشد می‌رود به آن جایی که عرب نی انداخت و اگر خوب بود یک راست می‌رود توی مجموعه ربایی‌های خیام.»
ص91

🔹خیام و پساخیامیان/ فیض شریفی/ نشر نگاه/ چاپ دوم 1397/ 500نسخه/ 150صفحه رقعی/ 12500تومان

 

t.me/klidar



دیدگاه های شما